NL: Door werkzaamheden in het WSBK kampioenschap is de webshop momenteel onbemand. Vanaf 19 September kunnen we weer bestellingen behandelen.

ENG: Due to activities in the WSBK round of Portimao, our Web-Shop is currently unstaffed. As of September 19th  we will be able to handle your orders again.

Bandenwarmer gebruik

 

Bandenwarmers zijn niet alleen nuttig om warmte in je band te krijgen. De grip en kwaliteit van moderne race banden blijft door een juiste manier van opwarmen en af koelen ook langer behouden.


warmte

De belangrijkste taak van een bandenwarmer is de banden op de juiste temperatuur krijgen voordat je het circuit opgaat. Een warme band heeft meteen bij de start meer tractie, waardoor je gelijk goed uit de startblokken komt, ook kun je vanaf de eerste ronde vol in de aanval. Daarnaast heb je bij trainingen het voordeel dat je de vaak schaarse en kostbare trainingstijd volledig kunt benutten.

Zelfs op warme dagen zijn de race banden ver beneden de juiste temperatuur voor een optimale grip. De meeste race banden werken het best bij een temperatuur tussen de 80 en 100 graden (afhankelijk van de compound). Supermoto race banden zitten vaak aan de onderkant van dit temperatuur gebied. De ideale temperatuur voor regenbanden ligt tussen de 50 en 70 graden.

Bandenwarmers helpen je om de gehele band op de juiste temperatuur te krijgen. Als het loopvlak van de band warm aanvoelt, hoeft  de gehele band nog lang niet op de ideale race temperatuur te zijn. Het duurt namelijk een langere tijd voordat het karkas van de band goed warm is. Over het algemeen houden de bandenfabrikanten een minimale voorverwarm tijd van 1 tot 1 ½  uur aan. Professionele teams warmen de banden nog langer op zodat ze zeker zijn dat de bandendruk op een stabiel niveau komt. Opmerkelijk is dat enkele bandenwarmer fabrikanten aangeven dat hun bandenwarmers niet langer dan 1 uur achter elkaar gebruikt kan worden in verband met mogelijke schade aan de bandenwarmer!

Sommige rijders denken dat dit opwarmen het enige voordeel is dat een bandenwarmer bied. Maar er zijn meer belangrijke voordelen.


bandenspanning

Fabrikanten van race banden zijn met name bezorgd over het gebruik van de juiste bandenspanning op racetemperatuur . Als de bedrijfstemperatuur oploopt zal de bandenspanning verhogen. De spanning kan met 15 tot 35% oplopen in vergelijking met een koude band.

Het verschil in banden temperatuur/spanning is zeer belangrijk voor de handelbaarheid en de afstelling van je motorfiets. De band is de eerste vering en demping die begint te werken als je rijwielgedeelte beweging krijgt door contact komt het circuit oppervlak. Alleen met een band in de juiste race temperatuur en druk zal de demping van je voorvork en schokbreker goed werken. De band is dan stijver omdat het onder hogere druk werkt dan een koude band en de koordlagen in het bandenkarkas zijn op de temperatuur die de bandenfabrikant in het oog had tijdens de ontwikkeling van de band. Wanneer de band op de juiste druk is zal de grip en controle toenemen.

Om een race-band te laten presteren tijdens remmen, accelereren en in bochten is een juiste warme bandenspanning essentieel. Een goed ontworpen bandenwarmer verwarmd niet alleen het loopvlak van de band maar ook het karkas. Het resultaat op de baan is een stabiele en constant presterende band. Als een bandenwarmer goed gebruikt wordt om het karkas op temperatuur te krijgen, zal er nagenoeg geen hogere bandenspanning optreden wanneer de motor op de baan rond racet.


warmte cyclus

Uit ervaring weet ieder circuit rijder dat wanneer een band warm is geweest en weer afkoelt, deze band grip zal verliezen. Want net zoals koekjes uit de oven, hard een band ook uit tijdens het koelproces.

Banden zijn zowel mechanisch als chemisch ontzettend complex, maar we houden het simpel en beschrijven alleen de effecten en voordelen die er optreden.

Op sommige banden zie je bij (te snel) afkoelen een blauwe waas ontstaan wanneer de oliën en weekmakers uit de band, naar de oppervlakte trekken en er oxidatie ontstaat. Als je band deze warmte cyclus ondergaat verminderd de grip, hard het rubber uit en verminderd de levensduur aanzienlijk. Bandenengineers spreken in dit geval van “the slick goes of” wat gewoon betekent dat de beste grip van de band verdwenen is.

Een goed bandenwarmer kan het aantal warmte cyclussen die de band doorstaat terug brengen. Het is verstandig om een raceband tussen de race of training door niet af te laten koelen tot de omgevingstemperatuur. De meest ideale manier is om de banden tussen de sessies door op een temperatuur van 50 tot 60 graden te houden. Laat na een training of race je banden in ieder geval rustig afkoelen door het gebruik van bandenwarmers. De duur dat de band zijn maximale grip kan leveren zal hierdoor aanzienlijk verlengen.

Door deze manier van handelen kan de rijder gemakkelijk geld besparen. Hoe beter je de race banden behandelt, hoe langer ze mee gaan, de grip en kwaliteit van de band blijft hierdoor beter.


heat shock

Wanneer de band verhard door een warmte cyclus gebeurd dit door een verandering op moleculair nivo. Verandering van deze moleculaire structuur kan ook optreden door het te snel opwarmen van de band.

Als te koude banden agressief behandeld worden noemen bandenfabrikanten dit “cold cutting” of “cold tearing”. Bij motorfietsen met veel vermogen (of bij zwaardere voertuigen) laten er dan soms gewoon stukjes loopvlak los, het lijkt dan alsof er aan de band “gekauwd” is.

Afhankelijk van het circuit de rijder de omstandigheden en het type band kan de temperatuur soms kortstondig oplopen tot wel 160 graden Celsius. De band kan door wrijving, vervorming en beweging tijdens circuitgebruik al in een paar ronden op temperatuur zijn, soms wel binnen 2 tot 3 minuten.

Dit te snelle opwarmen van het loopvlak van de band noemt men heat shock. Tijdens dit proces komen er moleculaire veranderingen voor die de scheikundige samenstelling van de band veranderen. Deze, door de bandenfabrikant zeer specifiek ontwikkelde samenstelling, wordt door hen ook wel het levensbloed van de band genoemd. Met levensbloed wordt bedoeld de combinatie van verschillende chemicaliën, additieven, elastomeren, long-live carbon moleculen en andere componenten die fabrikanten speciaal ontwikkelen voor gebruik in hun race banden. Dit levensbloed gaat verloren als een band te snel warm wordt, de heat shock slaat dan toe.

De rijder voelt deze heat shock wanneer hij het circuit op gaat en zijn banden snel opwarmt. De coureur zal voelen dat de bandentemperatuur oploopt en de band grip begint te geven. Maar soms al een paar bochten verder wordt de grip steeds minder. De te snel opgewarmde band zal sneller slijten en grip gaan verliezen. Er is een te groot temperatuurverschil tussen het loopvlak en het karkas van de band ontstaan.

Wanneer banden worden verwarmd met kwaliteits bandenwarmers zal dit niet gebeuren en zal de grip duur van je race band worden verlengen. Doordat de band langzaam en geleidelijk helemaal opwarmt wordt er geen levensbloed* van de band verspild . Bij bepaalde types slicks verlengt de maximale grip zelfs met 30% van de race tijd. Een set goede bandenwarmers verdient zich hierdoor zelf terug.


veiligheid

Ervaren rijders rijden eerst een paar ronden rustig voordat het gas er echt op gaat. Maar soms doen er zich onvoorziene situaties voor waardoor het toch misgaat. Even iets te weinig concentratie of net wat te enthousiast en het gaat mis.

Het is altijd nodig om de banden te laten “werken” voordat ze grip geven en dat kan iedere keer weer een crash opleveren. Het gebruik van bandenwarmers geeft je niet alleen gelijk vertrouwen in de band, maar nog belangrijker verminderd het de kans op een “koude banden glijder”.


tot slot

Als je al ervaring hebt met bandenwarmers dan klinkt dit verhaal je misschien allemaal bekend en logisch in je oren. Maar ik hoop dat voor velen dit overzicht de mogelijkheid bied om de kostbare racebanden beter te hanteren en optimaal te benutten. Door het beter benutten van je banden is een set goede bandenwarmers vaak binnen een seizoen terug verdiend.

Denk absoluut niet dat banden kwaliteit niet wordt beïnvloed door gebruik of misbruik. Als je geen aandacht bestede aan temperatuur, koude en warme bandendruk, opwarmen, afkoelen, wrijving, slijtage patronen en compounds start daar dan nu mee. Want, tijdens training en race maak je de grootste sprongen voorwaarts in de pits!

Als je nieuwe bandenwarmers aanschaft koop dan wel kwaliteit. Veel bandenwarmers hebben geen constant accurate temperatuur, soms zijn ze te warm en soms zijn ze te koud. “Goedkope” bandenwarmers zijn ook gemaakt van “goedkoop” materiaal, deze warmers hebben binnen no time de warmtedraden los in de bandenwarmer liggen. Hierdoor krijg je te warme en te koude plekken op de band, dit ruïneert de rubbersamenstelling. Uiteindelijk brand dan ook de thermostaat door waardoor met een steekvlam het einde van de warmer wordt aangekondigd. Veel bandenwarmers kunnen niet voor een langere tijd een constante temperatuur aanhouden, sommige worden ook te snel warm. Goede bandenwarmers werken met een eerste opwarmfase, deze periode wordt de band langzaam op temperatuur gebracht. Daarna begint de zogenaamde “heat soak” dit is de tweede opwarmfase waarbij het hele karkas wordt opgewarmd. Tijdens deze “heat soak” moet een bandenwarmer uren lang achter elkaar zonder problemen een constante temperatuur aan kunnen houden. Bovendien is tijdens deze laatste belangrijkste fase van opwarmen het isolatie materiaal in de bandenwarmer van doorslaggevend belang… het is de bedoeling dat een bandenwarmer zoveel mogelijk warmte in het bandenkarkas brengt en zo weinig mogelijk warmte in de pit-box!


© Gerrold ten Caat

12-11-2009